2023 මාර්තු 19 වන ඉරිදා

නොවැරදෙන්න තීරණ ගන්න

 2023 මාර්තු 19 වන ඉරිදා, පෙ.ව. 06:00 42

ජීවිතයේ සමහර තැන් තියෙනවා හුඟාක් තීරණාත්මකයි. අපි ගතයුතු තීරණය මොකක්ද කියන එක අපිටම නැවත නැවත හිතන්න සිදු වෙනවා... සමහරවිට අපටම අප ගතයුතු නිවැරදිම තීරණය ගැන අපි එක්කම තර්ක කරන්න සිද්ධ වෙනවා. සමහර තීරණ තියෙනවා කොයිතරම් දුරට හිතලා ගත්තත් අපිට ඒ තීරණ හින්දම හුඟාක් දේවල් මඟ හැරෙන්න පුළුවන්.... හුඟාක් දේවල් අහිමි වෙන්න පුළුවන්.... ඒ නිසා පෞද්ගලික වේවා වෘත්තීය ජීවිතයේදී වේවා නිවැරදිම තීරණය වෙනුවෙන් හදවත මෙහෙයවීම තමයි වැදගත් ම දේ....

හුඟාක් අය තීරණ ගන්නෙ හදවත එක්ක.... හදවත එක්ක තීරණ ගනිද්දී බොහෝ විට ඒ තීරණ හැඟීම්බර වෙන්න පුළුවන්.... වැදගත්ම දේ තමයි බුද්ධියට සමපාතව තීරණ ගැනීම... එහිදී ගන්න තීරණ බුද්ධිය සහ හදවත මත ගන්න වඩාත් නිවැරදිම තීරණය වීමේ අවකාශය වැඩියි.

ඒ වගේම ඇතැම්විට ජීවිතයේ සමහර සංසිද්ධින් ළඟ අපි හුඟාක් සංවේදී වෙනවා.... අධි සංවේදී වෙනවා.... ඇත්තටම ඒ අධි සංවේදීත්වයත් ජීවිතයේ එක් වැරදීමක් වෙන්න පුළුවන්... ජීවිතයේ අපි සංවේදී විය යුතු තැන් තියෙනවා.. ඒත් ජීවිතය විෂයෙහි තීරණ ගැනීමේදී ඒ සංවේදීත්වයට බුද්ධියත් සමපාත කිරීම හුඟාක් වැදගත්.

ජීවිතයේ අපි ගොඩනගාගත් හුඟාක් දේවල් අපිට එක මොහොතකින් මඟ ඇරෙන්න පුළුවන්... අහිමි වෙන්න පුළුවන්.... එහෙම අහිමි කරගන්න හරි ලේසියි... දුෂ්කර වෙන්නෙ ජීවිතය ගොඩ නඟාගන්න එකයි.... ඒ නිසා කිසිම මොහොතක ජීවිතය වෙනුවෙන් අප ගොඩ නගාගත් කිසිවක් එසේ අප අහිමි කරගත යුතු නෑ.

ජීවිතයේ හොඳම තීරණ, නිවැරදිම තීරණ සහ බුද්ධිමත්ම තීරණ ගන්න කොහොමද අපි අපේ මනස මෙහෙයවන්නෙ? මනෝ විද්‍යාත්මක ප්‍රවේශයකින් අපි ඒ ගැන කතා කරමු.

තීරණ ගැනීම යනු තීරණයක් හඳුනා ගැනීම, තොරතුරු රුස් කිරීම සහ විකල්ප යෝජනා තක්සේරු කිරීම මගින් තේරීම් කිරීමේ ක්‍රියාවලියයි. පියවරෙන් පියවර තීරණ ගැනීමේ ක්‍රියාවලියක් භාවිතා කිරීමෙන් ඔබට අදාළ තොරතුරු සංවිධානය කිරීමෙන් සහ විකල්ප නිර්වචනය කිරීමෙන් වඩාත් හිතාමතා, කල්පනාකාරී තීරණ ගැනීමට උපකාරී වේ.

අපි සමහර තේරීම් ඉක්මනින් සහ ස්වයංක්‍රීයව සිදු කරමු, හොඳම ක්‍රියාමාර්ගය සඳහා අපට මඟ පෙන්වීම සඳහා වසර ගණනාවක් තිස්සේ අපගේ මොළය වර්ධනය කර ඇති මානසික කෙටිමං මත විශ්වාසය තබමු. එහෙත් ගන්නා තීරණය නිසි පරිදි ගත යුතුය. එසේ නොවන්නේ නම් ජීවිතයට ගැටලු ඇතිවිය හැකිය. වැරදි තීරණයක් ගත් පසු එය නිවැරදි කිරීම අපහසු විය හැකිය.

තීරණයක් ගැනීමේදී, අපි පළමුව අදහස් ගොඩනඟා ගන්නා අතර, අපක්ෂපාතීත්වය, හේතුව, හැඟීම් සහ මතකයන් මගින් බලපෑම් කරන මානසික ක්‍රියාවලීන් හරහා ක්‍රියාවන් නැතහොත් චර්යාවන් තෝරා ගනිමු. තීරණය කිරීමේ සරල ක්‍රියාව අපට නිදහස් කැමැත්තක් ඇත යන සංකල්පයට සහාය වේ.

තීරණ ගැනීමේ වර්ග මොනවාද?

තීරණ ගැනීමද ඒවා සිදුවන මට්ටම අනුව වර්ග කළ හැක. උපායමාර්ගික තීරණ සංවිධානයේ ගමන් මග සකසයි. උපායශීලී තීරණ යනු දේවල් සිදු වන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳ තීරණ වේ. මෙහෙයුම් තීරණ යනු සංවිධානය පවත්වාගෙන යාම සඳහා සේවකයින් සෑම දිනකම ගන්නා තීරණ වේ.

මිනිසුන් කාර්යබහුල තත්ත්වයකට පත් වූ විට, ඔවුන්ගේ තීරණ බොහෝවිට වේගවත් සහ ස්වයංක්‍රීය වේ. කෙසේ වෙතත්, මීට පෙර කිසි දිනෙක නොසිටි තත්ත්වයකට මුහුණ දෙන විට, තීරණයක් ගැනීමේදී ඇති විය හැකි ප්‍රතිලාභ සහ අවදානම් කිරා මැන බැලිය යුතුය. එසේ නොවුවහොත් වැරදි කිරීමට සහ ඍණාත්මක ප්‍රතිවිපාකවලට මුහුණ දීමට වැඩි ඉඩක් ඇත.

සෑමවිටම තමාගන්නා තීරණය පිළිබඳ හොඳින් දැනුවත්ව තීරණය ගත යුතුය. විවේචනාත්මකව සිතීමේ හැකියාව පොදු වැරදි හෝ පක්ෂග්‍රාහීත්වයට යටත් නොවී හොඳ තීරණ ගැනීමට ප්‍රධාන වේ. මෙයින් අදහස් කරන්නේ ඔබට නොමැති දැනුම කුමක්දැයි සොයා බලා එය ලබා ගැනීමයි. ඔබ විවෘත මනසකින් තීරණ ගැනීමට අදාළ සියලු තොරතුරු මූලාශ්‍ර දෙස බලන විට, ඔබට බුද්ධියට වඩා කරුණු මත පදනම්ව දැනුවත් තීරණයක් ගත හැකිය.

හොඳ තීරණ ගන්නේ කෙසේද?

තීරණයක් ගැනීමේදී තමන් ගන්නා අවදානම කුමක්දැයි තීරණ ගන්නා දන්නා තරමට තීරණයක් උසස් තත්ත්වයේ පවතී. හොඳ තීරණයක් යනු ඔබ නොදන්නා දේ ඔබ දන්නා තීරණයකි. මතුපිටින් සමානව ආකර්ෂණීය ලෙස පෙනෙන විකල්ප දෙකක් හෝ කිහිපයක් අතරින් හොඳම දේ තෝරා ගැනීම හොඳ තීරණ ගැනීමකි.

හොඳ තීරණයක් ගැනීමේදී හැකිතාක් තොරතුරු රුස් කිරීම, හැකි සියලු විකල්ප සලකා බැලීම, ප්‍රතිලාභ සහ වියදම් සලකා බැලීම වැදගත් වේ. තීරණයකට එළඹීමේදී විකල්ප රාශියකින් වටවූ විට ඔබ ගන්නා තීරණය පිළිබඳ තෘප්තිමත් බවක් ඇතිවේ. තීරණ ගැනීමේදී වැදගත්ම සාධකයක් වන්නේ ඔබේ තීරණය සරල කිරීමට ක්‍රම සොයා ගැනීමයි.

තීරණ ගැනීමේදී අවශ්‍ය කුසලතා මොනවාද?

තීරණ ගැනීම ආතතිසහගත විය හැකි අතර, තීරණ ගැනීමේ කුසලතා අනුගමනය කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. තීරණ ගැනීමේ කුසලතා අතරට, ක්‍රියාකාරී සවන්දීම, අන්තර් පුද්ගල කුසලතා, එක්ව සන්නිවේදනය, තාර්කික හැකියාව, ගැටළු විසඳීමේ කුසලතා, විවේචනාත්මක චින්තනය, කාල කළමණාකරණය යනාදිය ඇතුළත් කළ හැකිය. සන්ත්‍රාසය, බිය සහ ආත්ම විශ්වාසය නොමැතිකම බොහෝ විට තීරණ ගැනීමේ ක්‍රියාවලිට බාධා කරයි. තීරණ ගැනීමේ හැකියාව ක්‍රියාත්මක වීම සඳහා ප්‍රමාණවත් නින්දක් ලබා ගැනීම ඉතා වැදගත් වේ, එවිට ඔබට පැහැදිලිව සිතිය හැකිය. තීරණ ගැනීමේදී ඔබේ ජීවිතයේ ප්‍රමුඛතා තබා ගැනීමට උත්සාහ කිරීමද වැදගත් වේ. තීරණ ගැනීමට අදාළ ගැටලුව ප්‍රවේශමෙන් කිරා මැන බලා තීරණයක් ගැනීමට කැපවී එය අනුගමනය කිරීම අවශ්‍ය වේ.

හොඳ තීරණ ගැනීම සඳහා පියවර 5ක් පහත සඳහන් පරිදි පෙන්වා දෙන්නට පුළුවන්. 

1. ඔබේ ඉලක්කය හඳුනා ගන්න. වඩාත් ඵලදායී තීරණ ගැනීමේ උපාය මාර්ගයක් වන්නේ ඔබේ ඉලක්කය දෙස අවධානයෙන් සිටීමයි.
2. ඔබේ විකල්ප කිරා බැලීම සඳහා තොරතුරු රැස් කරන්න.
3. ප්‍රතිවිපාක සලකා බලන්න.
4. ඔබේ තීරණය ගන්න.
5. ඔබේ තීරණය තක්සේරු කරන්න.